Leonardo Da Vinci

1. Wynalazki, które wyprzedziły swój czas [cz. 2.]. Bateria i turbina parowa

   

   Bania Herona (Fot. Recenze.Okamzite.eu)

   Niektóre wynalazki pojawiły się na tyle dawno, że – aby zostać wykorzystane na większą skalę – musiały zostać wynalezione ponownie. Stara wiedza nie zawsze była jednak zapominana. Czasem po prostu stosowano ją od pokoleń do jednego tylko celu, nie dostrzegając, mimo upływu wieków, potencjału tkwiącego w jakimś rozwiązaniu. Przykładem takiej historii jest m.in. bateria. Co się z nią stało?

   Bateria

   Historię baterii nietrudno sprawdzić – zazwyczaj jej opis zaczyna się od doświadczeń, które Luigi Galvani przeprowadzał z żabimi udkami. Podłączenie ich do maszyny elektrostatycznej skutkowało skurczami, co zdaniem Galvaniego było dowodem na istnienie elektryczności zwierzęcej. Teza ta została kilkanaście lat później obalona – Alessandro Volta wpadł na pomysł, że przyczyną skurczu były reakcje zachodzące pomiędzy metalami zanurzonymi w elektrolicie.

   Obaj panowie zapisali się w dziejach – na cześć tego drugiego pierwszą baterię nazywa się ogniwem Volty, a nazwiskiem pierwszego nazwano proces wykorzystujący odkrytą przez niego zasadę. Choć nazwa galwanizacji pochodzi od nazwiska XVIII-wiecznego badacza, okazuje się, że z powodzeniem stosowano ją tysiące lat wcześniej. W jaki sposób?

   Teraz już nikt nie włamie się do Twojej sieci Wi-Fi?

   Przed drugą wojną światową w pobliżu Bagdadu Wilhelm König odnalazł dziwne naczynie. Było wykonane z gliny, a w środku umieszczono miedziany walec. W wyniku działań wojennych znalezisko zostało zniszczone, ale kolejny, podobny obiekt udało się odkryć w latach 60.

   

   Bateria z Bagdadu (Fot. Gajitz.com)

   Rekonstrukcja urządzenia podsunęła badaczom pomysł, by sprawdzić hipotezę Königa sprzed kilkudziesięciu lat – niemiecki naukowiec stwierdził, że znaleziony sprzęt może być starożytnym ogniwem galwanicznym.

   Hipoteza okazała się słuszna. Po napełnieniu naczynia kwasem (ocet lub sok z cytryny) bateria zaczęła działać (w tym artykule sprawdzicie, jak działa najnowszy wynalazek IBM-u – bateria, która oddycha). Po co jednak starożytnym Persom baterie? Okazało się, że używali ich złotnicy, którzy dzięki nim galwanizowali różne ozdoby, pokrywając je bardzo cienką warstwą złota. Działanie urządzenia zostało potwierdzone m.in. przez „Pogromców Mitów”, a wykonanie modelu w domowych warunkach możecie zobaczyć na poniższym filmie:

   Co istotne, technologia ta, wynaleziona w starożytności, przetrwała wiele wieków, a złotnicy z tamtego rejonu świata przekazywali z pokolenia na pokolenie informacje, jak w praktyce stosować tę prymitywną baterię. Przez setki lat żadnemu z nich nie przyszło do głowy, by wykorzystać to narzędzie do innego celu niż pozłacanie biżuterii.

   Przełom nastąpił dopiero wówczas, gdy bateria została wynaleziona na nowo w innym miejscu i czasie.

   Turbina parowa

   Silnik parowy wydaje się wynalazkiem stosunkowo nowym. Informacje o jego zastosowaniu datują go na pierwszą połowę XVIII wieku, gdy pierwsze, parowe silniki zaczęto wykorzystywać w różnych maszynach – początkowo do wypompowywania wody z kopalni, a w końcu, w 1771 roku, do poruszania pierwszego pojazdu parowego Nicolasa-Josepha Cugnota (w tym artykule zobaczycie, jak wygląda najstarszy, jeżdżący samochód świata).

   

   Pojazd parowy Nicolasa-Josepha Cugnota (Fot. Wikimedia Commons)

   W rzeczywistości silnik parowy wymyślono nie u zarania rewolucji przemysłowej, ale znacznie wcześniej. Na pomysł, by wykorzystać parę wodną do napędu urządzenia, wpadli jeszcze starożytni Grecy, a przynajmniej jeden z nich, Heron z Aleksandrii.

   Gdyby Heron urodził się kilkanaście wieków później, niewykluczone, że zmaterializowałby się jako Leonardo da Vinci. Urodził się jednak w egipskiej Aleksandrii, a jego doniosłe osiągnięcia wydają się współcześnie nieco zapomniane.

   Pomysłów i talentu Heronowi nie brakowało – poza geometrią i matematyką jego zainteresowania znalazły wyraz w dziełach o wymownych tytułach – „Automaty”, „Mechanika”, „Metryka”, „Pneumatyka” i „Zwierciadła”, a starożytni Rzymianie powinni być mu dozgonnie wdzięczni za prawdopodobne wynalezienie trebusza – machiny oblężniczej, którą, po uwzględnieniu starożytnych i współczesnych realiów, można uznać za połączenie haubicy i karabinu snajperskiego (trebusz pozwala na stromotorowy ostrzał z dość dużą precyzją).

   Heron opracował również inne urządzenia – zasilane wiatrem organy czy hodometr, starożytny licznik pozwalający, dzięki połączeniu z kołami pojazdu, na określenie przebytego dystansu. Heronowi przypisuje się również wynalezienie pierwszego ulicznego automatu (w tym artykule sprawdzicie, jakie produkty oferują nietypowe maszyny vendingowe). Zamiast wydawać wysokokaloryczne napoje, urządzenie po wrzuceniu do niego monety wylewało z siebie odmierzoną porcję wody, potrzebną do świątynnych ablucji.

   Heronowi przypisuje się jeszcze jeden, istotny wynalazek. Jest nim tzw. bania Herona, czyli pierwsza turbina parowa. Bania Herona, znana również pod łacińską nazwą aeolipile, to kula z wyprowadzonymi na jej obwodzie dyszami. Pod nią znajdował się zbiornik z wodą, połączony z kulą dwiema rurkami w taki sposób, by tworzyły oś, na której kula mogła się obracać.

   

   Bania Herona (Fot. Recenze.Okamzite.eu)

   Po rozpaleniu ognia pod zbiornikiem powstająca w nim para wodna przemieszczała się rurkami do kuli i wydobywała z niej przez dysze. Dzięki odrzutowi wydostającej się pary, kula zaczynała wirować. Jak funkcjonowało to w praktyce, możecie zobaczyć na poniższym filmie, gdzie pokazano uproszczony model bani Herona.

   HP t410 – all-in-one, który nie potrzebuje wtyczki do prądu

   Jak widać, urządzenie działało. Dlaczego zatem starożytni nie zrobili swojej własnej rewolucji przemysłowej i kazali nam na nią czekać przez kolejne 1700 lat? Prawdopodobnie po prostu nie było takiej potrzeby. Dominujący wówczas w basenie Morza Śródziemnego Rzymianie nie musieli martwić się takimi detalami jak wydajność produkcji – zamiast udoskonalać technologię, dużo prościej było po prostu zatrudnić więcej niewolników czy nawet, jak Wespazjan sabotujący hydrauliczne dźwigi, bezrobotnych obywateli.

   Poparciem tej tezy jest między innymi fakt, że znano przecież wówczas koło wodne, ale wiedza ta – podobnie jak w przypadku bani Herona – nie spowodowała rewolucji technicznej. Aby do niej dojrzeć i dostrzec potrzebę poprawy wydajności, potrzebowaliśmy jeszcze kilkunastu wieków.

2. Niezwykłe konstrukcje [cz. 5.]. Car tank - największy czołg, jaki kiedykolwiek zbudowano

   [...].Wprawdzie projekty pierwszych, opancerzonych pojazdów kreślił już Leonardo da Vinci , ale udokumentowane próby[...]
   

3. Zaginione dzieło Leonarda da Vinci [wideo]

   O Leonardzie da Vinci nie było tak głośno chyba od czasów premiery książki Dana Browna i filmu na niej opartego. Zresztą historia zaginionego malowidła renesansowego geniusza jest równie sensacyjna. Czy poszukiwane od czterech stuleci dzieło sztuki wreszcie ujrzy światło dzienne?
   

4. Pinball, którego nie powstydziłyby się sam Leonardo da Vinci [wideo]

   W historii branży elektronicznej rozrywki wiele gier inspirowanych było życiem i twórczością Leonarda da Vinci. Ten renesansowy wynalazca, architekt, odkrywca i malarz zainspirował również firmę Gameprom, znaną z niesamowitych pinballi na urządzenia z iOS na pokładzie.
   

5. Najdroższa książka świata trafiła na aukcję. Co w niej niezwykłego?

   Zanim Jan Gutenberg wpadł na pomysł zastosowania ruchomych czcionek drukarskich, bogato zdobione i ręcznie przepisywane przez skrybów dzieła literatury były towarem luksusowym. Do średniowiecznej tradycji nawiązuje pewna książka wystawiona niedawno na sprzedaż. Choć nie jest przepisywana ręcznie, osiągnęła zawrotną cenę. Oto najdroższa książka świata.
   

6. Wynalazcy, którzy zmienili świat [cz. 1]

   [...], dysproporcja okaże się znacznie mniejsza , niż mogłoby się wydawać na początku. Leonardo da Vinci (1452 - 1519[.] Dana Browna i ich ekranizacje. Leonardo da Vinci był jednak nie tylko utalentowanym artystą[.] .Prace nad łożyskami prowadzono również w starożytnym Rzymie, ale dopiero Leonardo da Vinci zaproponował[...]
   

7. Chroń dane jak Leonardo da Vinci. Pendrive z niezwykłym zabezpieczeniem

   Jak chronić ważne dane? Poza coraz doskonalszymi sposobami szyfrowania, warto zwrócić uwagę na stare, mechaniczne metody. Jedną z nich jest krypteks, wynaleziony rzekomo przez Leonarda da Vinci. Przekonaj się, jak działa to niezwykłe urządzenie w nowoczesnym wydaniu.
   

8. Drewniana katapulta – zabawka nie tylko dla najmłodszych [wideo]

   Kto powiedział, że zabawki edukacyjne muszą być nudne i są przeznaczone wyłącznie dla dzieci? Replika katapulty projektu Leonarda da Vinci to zabawka, którą chętnie pobawiłby się każdy ojciec.
   

9. W Polsce to by nie przeszło...!

   [...] „The Last Fiesta” przedstawia Jezusa i apostołów. Na tym podobieństwa do znanego dzieła Leonardo da[.] Vinci się kończą. Na dwunastu deckach do deskorolki Parks umieścił postacie świętych w maskach[...]
   

10. 5 urządzeń z przeszłości wyprzedzających swoją epokę

    [...] ograniczony. Leonardo da Vinci, wraz ze swoimi wynalazkami, wyprzedzał swój czas o kilka epok . Swoją[...]
    

11. Naukowcy ujawnili sekret Mony Lisy

    [...] z najsłynniejszych obrazów na świecie odkryli w jaki sposób Leonardo Da Vinci zdołał osiągnąć niezwykły odcień skóry[.] Da Vinci umieścił na twarzy Mony Lisy, ma grubość zaledwie 40 mikrometrów , czyli połowę grubości[.] z Center for Research and Restoration of the Museums of France odkryli, że 30 warstw farby, które Leonardo[...]
    

12. Dzisiaj perpetuum mobile serwuje Leonardo da Vinci (wideo)

    W dzisiejszych czasach napęd doskonały, czyli perpetuum mobile, jest obiektem pożądania wielu naukowców.  Nie tak dawno była mowa o silnikach magnetycznych i elektromagnetycznych. Te z kolei mają całą rzeszę zwolenników jak i przeciwników. A gdyby tak cofnąć się w czasie i wykorzystać projekty Leonarda da Vinci?
    

13. Najmniejszy model Skrzydłowca według projektu Leonardo Da Vinci!

    [...] Słynny malarz i wynalazca - Leonardo Da Vinci - marzył kilka wieków temu o latających[...]
    

14. Wynalazcy, którzy zmienili świat [cz. 2]

    [...] wiekach– kreślił je m.in. Leonardo da Vinci.Pierwsze, znane konstrukcje okrętów podwodnych powstały[...]
    

15. Kusza zrobiona z patyczków do szaszłyków! [wideo]

    [...] Wydaje się, że sam Leonardo Da Vinci nie zaprojektowałby takiej kuszy lepiej. Kształt[...]
    

16. Niesamowite obrazy na brudnych szybach!

    [...] Da Vinci i Janie Vermeer. Ich dzieła zostały bowiem odtworzone w niekonwencjonalny sposób[.] świadczą niezaprzeczalnie, że Gadżetomaniacy są wrażliwi na piękno sztuki. Dzisiaj porozmawiamy o Leonardo[...]
    

17. Assassin's Creed 2 - Ezio tkwi w szczegółach

    [...] prawdopodobnie jest/był żonaty? Miejsce akcji, postaci, świat gry: 1486 r. Wenecja Leonardo Da Vinci miał[...]
    

18. Mechaniczny lew Leonarda Da Vinci odtworzony po 500 latach (wideo)

    Sławny Włoch był nie tylko genialnym malarzem, inżynierem i wynalazcą. Specjalizował się również w „efektach specjalnych”. Jedno z jego dzieł – mechaniczny lew naturalnej wielkości doczekało się we Francji nowego życia.
    

19. Wynalazcy, którzy zmienili świat [cz. 1-4]

    [...] Dana Browna i ich ekranizacje. Leonardo da Vinci był jednak nie tylko utalentowanym artystą[.] .Prace nad łożyskami prowadzono również w starożytnym Rzymie, ale dopiero Leonardo da Vinci zaproponował[.] wiekach– kreślił je m.in. Leonardo da Vinci.Pierwsze, znane konstrukcje okrętów podwodnych powstały[.] ich osiągnięć, dysproporcja okaże się znacznie mniejsza , niż mogłoby się wydawać na początku. Leonardo da[.] Vinci (1452 - 1519) – łożysko kulkowe Urodzony w 1452 roku Leonardo di ser Piero da Vinci znany[...]
    

20. Wynalazki, które wyprzedziły swój czas [cz. 1-2]

    [...] później, niewykluczone, że zmaterializowałby się jako Leonardo da Vinci . Urodził się jednak w egipskiej[...]