N44

1. Kosmiczna porodówka

   

   Gwiezdna porodówka

   Wyobraźcie sobie, że znaleźliście się nagle w takim rejonie Wszechświata, w którym co rusz eksploduje potężna supernowa. Świeżo narodzone gwiazdy z potężną siłą wydmuchują gwiezdny pył, którego prędkość zwiększają jeszcze fale uderzeniowe wspomnianych. Oto kosmiczna porodówka, którą zaobserwowano dzięki teleskopowi VLT.

   Każdy będzie mógł oglądać Ziemię z orbity [wideo]

   Obszar ten znajduje się w Wielkim Obłoku Magellana, a jest nim mgławica znana jako LHA 120-N 44 lub w skrócie N 44, będąca elementem otoczenia gwiezdnej gromady NGC 1929. Można zaobserwować zjawisko „superbańki”, czyli potężnej emisji promieniowania ultrafioletowego, które powoduje świecenie gazu. Bańka – pustka otoczona materią – rozciąga się na 325 lat świetlnych wszerz oraz 250 lat świetlnych w pionie (oczywiście kierunki te dotyczą tylko naszego punktu widzenia).

   

   Gwiezdna porodówka

   A tymczasem 12,9 miliarda lat świetlnych od nas…

   „Superbańka” N 44 powstała w wyniku dwóch procesów. W pierwszym z nich wiatry gwiazdowe  wyczyściły centralną część całej przestrzeni,  a w drugim doszło do wybuchu masywnych gwiazd – supernowe wywołały wspomniane przez mnie we wstępie fale uderzeniowe, które przemieściły gaz, przez co utworzyła się świecąca bańka. W pobliżu jej brzegów gaz ulega kompresji, co pozwala na formowanie się nowych gwiazd. Jest to więc coś w rodzaju kosmicznego recyklingu – z resztek jednych powstają kolejne. Jak widać na powyższym przykładzie – w kosmosie nic nie ginie.