podziemny

  1. Niezwykłe konstrukcje [cz. 6.]. Metro-2. Tajny system komunikacji pod Moskwą

    Zdjęcie, przedstawiające rzekomy wygląd fragmentu linii D-6 (Fot. VisitRockyPoint.com)

    Zdjęcie przedstawiające rzekomy wygląd fragmentu linii D-6 (Fot. VisitRockyPoint.com)

    Moskiewskie metro słynie ze swojej wielkości i przepychu. 12 podziemnych linii o długości przekraczającej 300 kilometrów jest krwiobiegiem wielkiego miasta, przewożąc każdego dnia ponad 6,5 mln pasażerów. Poza znanymi liniami metra pod Moskwą istnieje jeszcze jedna, niezależna od nich sieć komunikacji, znana jako Metro-2 lub D-6 (Д-6 – nazwa pierwszej zbudowanej linii). Co o niej wiadomo?

    Moskiewskie metro

    Pierwszą linię moskiewskiego metra otwarto jeszcze w 1935 roku, nazywając je imieniem Łazara Kaganowicza, ówczesnego komisarza ludowego transportu, a zarazem zbrodniarza, współodpowiedzialnego m.in. za rozstrzelanie polskich oficerów w Katyniu.

    Do wybuchu wojny zdołano uruchomić jeszcze dwie dodatkowe linie (imponujące tempo, zwłaszcza gdy weźmiemy pod uwagę ówczesną technologię i porównamy z budową metra w Polsce). Po zakończeniu działań wojennych oficjalnie wznowiono rozbudowę metra, które ma obecnie 12 linii i 185 stacji. Prawdopodobnie przystąpiono wówczas do stworzenia istniejącego obok niego, alternatywnego systemu komunikacji.

    Schemat moskiewskiego metra (Fot. Speedymole.com)

    Schemat moskiewskiego metra (Fot. Speedymole.com)

    Wiele tu niewiadomych. Choć za początek budowy systemu Metro-2 przyjmuje się 1947 rok, to niektóre źródła wskazują, że dodatkowe tunele były drążone już w latach 30. XX wieku. Zwolennicy tej teorii wskazują m.in. na fabularną, ale dobrze osadzoną w realiach powieść Wiktora Suworowa „Kontrola”.

    Ten były radziecki agent opisuje nie tylko działającą sieć komunikacji, ale wręcz podziemne miasto, stworzone, aby zapewnić władzom kraju bezpieczeństwo i kontrolę.

    Metro-2

    Choć Metro-2 pozostaje tajne, wiadomo jednak, że istnieje, a z dostępnych informacji można próbować stworzyć obraz całego systemu. Naszą wiedzę na jego temat wzbogacają m.in. fakty ujawnione przez rosyjskich polityków oraz wiedza radzieckich oficerów, którzy zbiegli na Zachód.

    Po co ponosić ogromne koszty na budowę dodatkowej sieci metra? Celem, przyświecającym twórcom tego systemu komunikacji, było zapewnienie możliwości przemieszczania się i ewakuacji dla najwyższych władz państwa. Niezależnie od tego, co działo się na powierzchni, najważniejsze osoby miały możliwość bezpiecznego opuszczenia Moskwy lub dostania się do jednego z kluczowych ośrodków dowodzenia.

    Najprawdopodobniej powstały co najmniej trzy linie Metra-2. Pierwsza, najstarsza (znana jako D-6; nazwą tą określany jest niekiedy cały system), łączy Kreml i najważniejsze dla władz ośrodki Moskwy, w tym m.in. Akademię Federalnej Służby Bezpieczeństwa, Akademię Sztabu Generalnego, wydzieloną część  lotniska Wnukowo (Wnukowo-2) oraz, prawdopodobnie, Centrum Koordynacji Lotów Kosmicznych i podziemny kompleks dowodzenia Odińcowo-10.

    Schemat Metro-2, ujawniony przez amerykański Departament Obrony (Fot, Wikimedia Commons)

    Schemat Metro-2 (przerywana linia) ujawniony przez amerykański Departament Obrony (Fot. Wikimedia Commons)

    Druga linia, oddana do użytku prawdopodobnie dopiero w drugiej połowie lat 80., łączy Kreml i zapasowy punkt dowodzenia Sztabu Generalnego.

    Trzecia z linii Metro-2 również rozpoczyna się pod Kremlem, łącząc go z siedzibą FSB na Łubiance (przed laty mieściła się tam siedziba NKWD, a następnie KGB) i sztabem Obrony Przeciwlotniczej Moskiewskiego Okręgu Wojskowego.

    Poza liniami tworzącymi Metro-2 w latach 30. prawdopodobnie zbudowano również co najmniej dwa biegnące pod Moskwą tunele przeznaczone dla samochodów.

    Rosjanie mówią o Metro-2

    Dodatkowe szczegóły ujawnił również w 2004 roku Władimir Szewczenko, były doradca prezydentów Gorbaczowa, Jelcyna i Putina. Szewczenko potwierdził istnienie Metro-2, dodając, że jeszcze w 1991 roku wybudowano linię łączącą siedzibę ówczesnego Komitetu Centralnego z Kremlem.

    Kreml (Fot. Wikimedia Commons)

    Kreml (Fot. Wikimedia Commons)

    O istnieniu Metro-2 wspominał również Igor Malaszenko, rosyjski deputowany. Jego zdaniem istnieje m.in. tunel łączący Kreml z centrum nadawczym państwowej telewizji, zlokalizowanym około 30 km na północ od Moskwy (nie znajdziemy tej linii na szkicu amerykańskiego Departamentu Obrony). Według opinii Malaszenki tunele transportowe były jednak zaniedbane i niezdatne do użytku.

    Innego zdania jest były mer Moskwy Gawrił Popow twierdzący, że w 1991 roku Metro-2 zostało wykorzystane do ewakuacji uczestników tzw. puczu Janajewa, którzy po  zamachu stanu usiłowali przejąć władzę w ZSRR.

    Kilka słów na temat przeznaczenia Metro2 powiedział również Michaił Poltoranin, minister z czasów Borysa Jelcyna. Poza łączeniem ośrodków władzy Metro-2 prowadzi również poza Moskwę. Ma to – w przypadku konfliktu nuklearnego – umożliwić władzom szybkie wydostanie się poza stolicę będącą zapewne jednym z celów ataku.

    Ujawnione informacje wywiadowcze

    W 1991 roku amerykański Departament Obrony postanowił ujawnić część posiadanych informacji na temat Metro-2.

    Jak wynika z opublikowanego w 1991 roku raportu, system, choć jest niezależny od publicznego metra, jest z nim połączony. Po zatrzymaniu ruchu zwykłych pociągów tabor Metro-2 ma zatem możliwość korzystania z całej sieci moskiewskiego metra. Uzupełnieniem Metro-2 są również trzy podziemne schrony zlokalizowane na głębokości 200-300 metrów. Może się w nich schronić około 10 tys. osób.

    Dodatkowym elementem systemu jest zespół schronów pod rejonem Ramienki, mieszczącym się w zachodnim okręgu administracyjnym Moskwy. Poza schronieniem dla 15 tys. osób ma się tam znajdować podziemny kompleks dowodzenia.

    Stare zdjęcie rejonu Ramienki, gdzie ma znajdować się schron na 15 tys. osób (Fot. Metro.ru)

    Stare zdjęcie rejonu Ramienki, gdzie ma znajdować się schron na 15 tys. osób (Fot. Metro.ru)

    Na temat Metro-2 wypowiedział się również Oleg Gordijewski – pułkownik KGB, który od 1974 roku współpracował z wywiadem brytyjskim. Pułkownik potwierdził istnienie niezależnego systemu transportowego, łączącego najważniejsze ośrodki władzy.

    Co więcej, Gordijewski, podobnie jak Suworow, (były agent radzieckiego wywiadu wojskowego) również twierdzi, że poza systemem transportowym wybudowano pod Moskwą ogromne, podziemne miasto.

    Obraz Metro-2 jest budowany wyłącznie ze strzępów informacji – poza fragmentami wypowiedzi brakuje jednoznacznego, wiarygodnego opracowania na jego temat. Pozwala to sądzić, że nadal jest to instalacja istotna dla władz Rosji. Wiemy zatem tylko tyle, ile zechcą powiedzieć na ten temat Rosjanie. Czyli bardzo niewiele.

  2. Ukryty podziemny bunkier pełen sprzętu wojskowego

    W Europie jest wiele pozostałości po II wojnie światowej. Stare bunkry nie są niczym niezwykłym, ale zdecydowana większość z nich jest pusta i zrujnowana. Schron wypełniony zachowanym w dobrym stanie sprzętem to prawdziwa gratka dla odkrywcy.

    Ukryty podziemny bunkier pełen sprzętu wojskowego
  3. Wakacje w kamieniołomie? W Szanghaju sądzą, że to dobry pomysł

    [...] kamieniołomu jest wznoszony właśnie w Szanghaju, podziemny hotel.Nie jest to jednak konstrukcja całkowicie[...]

    Wakacje w kamieniołomie? W Szanghaju sądzą, że to dobry pomysł
  4. Cardok – niewidzialny garaż, który podwaja liczbę miejsc parkingowych

    [...] się rozwiązanie firmy Cardok – piętrowy, podziemny garaż o tej samej nazwie.W przypadku konieczności[.] tys. dolarów za jednopoziomowy, podziemny parking, do 72 tys. w przypadku, gdy zarówno dolna[...]

    Cardok – niewidzialny garaż, który podwaja liczbę miejsc parkingowych
  5. Mleeta - muzeum Hezbollahu w Libanie

    [...] tysiąc ochotników w ciągu trzech lat stworzyło podziemny kompleks korytarzy, gdzie mieściło się centrum[...]

    Mleeta – muzeum Hezbollahu w Libanie
  6. Earthscraper, czyli podziemny wieżowiec

    Co zrobić, gdy w samym centrum wielkiej metropolii nie ma już miejsca na kolejne wieżowce? Zacząć budowanie pod ziemią! Z taką propozycją zagospodarowania przestrzeni pod miastem wychodzą projektanci z Meksyku. I wygląda to naprawdę imponująco.

    Earthscraper, czyli podziemny wieżowiec
  7. Niedoszła wizja Bogotá International Convention Center według Zahy Hadid [wideo]

    [...]. Z powierzchnią 30 tys. m2 (plus poziom podziemny) koszt budowy ma zamknąć się w kwocie 138 mln dol[...]

    Niedoszła wizja Bogotá International Convention Center według Zahy Hadid [wideo]
  8. Najgłębiej położony pokój hotelowy na świecie. Czas na podróż do wnętrza Ziemi

    Na świecie nie brakuje luksusowych hoteli. Wysoki standard większości z nich jest jednak podobny – bogaty wystrój, doskonała obsługa i dobra lokalizacja sprawiają, że jeden jest zazwyczaj podobny do tysięcy innych. Jeśli jednak oczekujesz czegoś wyjątkowego, sprawdź ofertę Hotelu Sala Silvermine, który zapewnia nocleg w apartamencie zlokalizowanym najgłębiej na świecie.

    Najgłębiej położony pokój hotelowy na świecie. Czas na podróż do wnętrza Ziemi
  9. 10 najnowocześniejszych bibliotek świata

    [...] w sobie nie tylko system księgozbiorów, ale też sklepy, restauracje i podziemny parking. Budowla zwieńczona[...]

    10 najnowocześniejszych bibliotek świata
  10. Nowoczesny blok według szkoły niderlandzkiej

    [...] ulokowana na parterze. Ponad nią mieszczą się  72 eleganckie mieszkania . Jest oczywiście podziemny parking[...]

    Nowoczesny blok według szkoły niderlandzkiej
  11. Interaktywne grające schody (wideo)

    W dzisiejszych czasach nie brakuje pomysłów na aranżacje miejskich przestrzeni. Ten pomysł jednak różni się od obecnych trendów, a w dodatku jest interaktywny.

    Interaktywne grające schody (wideo)
  12. 10 najciekawszych stadionów piłkarskich na świecie

    [...] można żyć przeszłością? 757 mln funtów, 90 tys. miejsc, rozsuwany dach, podgrzewana murawa, podziemny[...]

    10 najciekawszych stadionów piłkarskich na świecie
  13. Podziemny wieżowiec pod pustynią - szaleństwo?

    Above below to szalona idea architektoniczna. Szalona, ponieważ zakłada zbudowanie wieżowca pod pustynią w Arizonie, dokładnie 275 metrów pod opuszczoną kopalnią Lavender Pit. Autorem projektu jest Matthew Frombolutiani. Budynek ma być pod gruntem, a na powierzchnię będą wystawać tylko rury.

    Podziemny wieżowiec pod pustynią – szaleństwo?
  14. Najdroższe mieszkanie świata - jest czego zazdrościć!

    [...] oraz ośrodka SPA, a nawet podziemny tunel łączący apartament z restauracją Heston Blumenthal[...]

    Najdroższe mieszkanie świata – jest czego zazdrościć!
  15. Dom dla hobbitów w szwajcarskich Alpach

    [...] przez podziemny tunel , którego drugi koniec znajduje się w starej stodole. To ważne ze względu na restrykcyjne[...]

    Dom dla hobbitów w szwajcarskich Alpach
  16. Ekstremalna inżynieria – gigantyczny „kret” do kopania tuneli

    [...] pod powierzchnią Nowego Jorku. Podziemny kret został zbudowany ponad 30 lat temu w New Jersey i do dzisiaj służy[...]

    Ekstremalna inżynieria – gigantyczny „kret” do kopania tuneli
  17. Podziemny system chłodzący w Twoim domu

    By nasza żywność była smaczna i jak najświeższa, trzymamy ją w lodówce, niektóre z zakupionych produktów w zamrażarce – to nic nowego. A gdyby tak tradycyjną lodówkę albo i całą spiżarnię zlikwidować i zastąpić czymś nowym, co spełnia identyczne funkcje, a oprócz tego posiada jeszcze inne, cenne walory?

    Podziemny system chłodzący w Twoim domu
  18. Wielki Zderzacz Hadronów, czyli akceleracja publicznych pieniędzy

    [...], tym większa była moja fascynacja. Podziemny tunel o długości 27 kilometrów wypełniony po brzegi elektroniką[...]

    Wielki Zderzacz Hadronów, czyli akceleracja publicznych pieniędzy
  19. Zakręcona wieża Shanghai Tower będzie najwyższa w Chinach

    [...]. W budynku znajdą się głownie biura, a także hotel oraz luksusowe centra handlowe i kulturalne. Podziemny[...]

    Zakręcona wieża Shanghai Tower będzie najwyższa w Chinach
  20. The Wall - pierwszy podziemny stadion, zwany też laptopem

    Stadion w stolicy Kataru Ad-Dauha, który zostanie wybudowany za jakieś dwa lata, będzie niezwykły z kilku przynajmniej powodów. Po pierwsze, będzie pierwszym podziemnym stadionem świata. Po drugie, będzie przypominał otwartego laptopa, co ma uzasadniać jego przydomek. Po trzecie…

    The Wall – pierwszy podziemny stadion, zwany też laptopem