zero absolutne

Co się topi w temperaturze zera absolutnego?
W temperaturze kilku stopni powyżej zera absolutnego może zachodzić zjawisko topienia. Tak kuriozalne właściwości przypisuje się szkłu. Wyjaśnienia tego fenomenu nie należy szukać w prawach fizyki klasycznej, ale gdzie indziej.
By poznać odpowiedź, dlaczego szkło w temperaturze kilku stopni powyżej zera absolutnego, zamiast ulegać silnemu zamrożeniu, może się topić, należy sięgnąć do prawideł rządzących fizyką kwantową. Konkretnie do teorii dualizmu korpuskularnno-falowego oraz zasady nieoznaczoności Heisenberga, zwanej inaczej zasadą nieokreśloności. Mówi ona, że istnieją takie pary wielkości, których nie da się jednocześnie zmierzyć z dowolną dokładnością. Zasada ta jest prawdziwa m.in. dla pary pęd – położenie cząstki.
Tak też zrobił prof. Eran Rabani z Uniwersytetu w Tel Awiwie oraz jego koledzy z Columbia University. Uczonym udało się odkryć nowe zjawisko kwantowe, dzięki któremu teoretycznie można szkło stopić przez jego chłodzenie. Tajemnica procesu tkwi u układaniu się cząstek podczas procesu szybkiego schładzania szkła, przy czym kluczowym czynnikiem do zajścia tej reakcji jest właśnie tempo schładzania. Jak wyjaśnia prof. Rabani: wiele ziemskich materiałów w procesie schładzania może stać się szkłem, to zaś w jeszcze niższej temperaturze może się stopić.
Nowe, metaliczne szkło – twardsze i bardziej wytrzymałe od stali
Zjawisko topienia się szkła podczas szybkiego schładzania w okolice zera absolutnego na razie pozostaje czysto naukową teorią, potwierdzającą prawdę, że świat w skali mikro rządzi się swoimi prawami.
Uczeni mają nadzieję, że badania potwierdzą ich przypuszczenia. Na razie nikt nie zgłosił pomysłów, do czego to – jakby na nie nie spojrzeć – bardzo interesujące odkrycie (a właściwie czekające na potwierdzenie przypuszczenie) można będzie spożytkować. Odkrycia mają jednak tę wdzięczną właściwość, że w większości przypadków bywają przydatne, więc pewnie i to na coś się komuś przyda.
Zero absolutne usprawni komputery?
Superzimne cząstki „pomogą” nam zrozumieć świat. Tak przynajmniej mniemają naukowcy, którym udało się laserem schłodzić cząstki dipolarne prawie do zera absolutnego. Warunkiem bezwzględnym skuteczności systemu byłoby jednak posiadanie komputera kwantowego.