Jak powstaje nowoczesny myśliwiec [wideo]

Przemysł lotniczy zawsze był synonimem najnowocześniejszych technologii i wysoko rozwiniętej gospodarki. Jeszcze wyraźniej widać to w przypadku konstruowania i produkowania samolotów bojowych. Obecnie tylko kilka krajów samodzielnie może podołać takiemu zadaniu. Jednym z nich jest Francja produkująca myśliwce Rafale.

Rafale to konstrukcja powstała w firmie Dassault Aviation, obecnej w branży lotniczej od 1930 roku. W latach 80. opracowała projekt myśliwca nowej generacji, który miał zacząć zastępować starsze odrzutowce bojowe w lotnictwie i marynarce. W ten sposób powstał Rafale B/C dla sił powietrznych i Rafale M dla lotnictwa pokładowego marynarki. Myśliwce Rafale, podobnie zresztą jak ich poprzednicy francuskiej produkcji, powstają w zakładach Dassault Aviation w Mérignac, miasteczku nieopodal Bordeaux w Akwitanii, w południowo-zachodniej Francji.

Zręczność filmowego przekazu pozwala streścić czas produkcji samolotu w zaledwie kilku minutach. Jednak nawet w skróconej wersji można przekonać się, jak długi i żmudny jest to proces. Wymaga nie tylko precyzyjnego oprzyrządowania, ale również wysoko wykwalifikowanej kadry. Na filmie widać montaż poszczególnych sekcji kadłuba z wykorzystaniem elementów kompozytowych i metalowych, wraz z dołączonym już na tym etapie procesem diagnostyki materiałowej. Widać także wykorzystanie robotów przemysłowych w procesie nakładania poszycia kadłuba i powierzchni aerodynamicznych. Filmik kończy sekwencja startu nowo wyprodukowanego Rafale B z przyzakładowego lotniska.

Proponuję jeszcze drugi krótki filmik. Nakręcono go w 60. rocznicę powstania Dassault Aviation. Podczas lotu zabytkowego MD 311 można podziwiać zakłady z lotu ptaka.

Rafale to bez wątpienia bardzo nowoczesna maszyna. Należy jednak pamiętać, że jej powstanie było nie tylko wyzwaniem technologicznym, ale i finansowym. Według ostatnich szacunków koszt całego programu opracowania myśliwca Rafale, z uwzględnieniem fazy B+R, to ponad 40,6 mld euro. Efektem jest bardzo wysoka cena jednostkowa samolotu. W przypadku najnowszego wariantu, serii F3+, oscyluje ona wokół 100 mln euro, choć wpływ na nią ma także kurs euro do dolara.

Wysoka cena Rafale to jedna z przyczyn braku sukcesów eksportowych. Ostatnio nawet zamożna Szwajcaria zdecydowała się na zakup tańszych szwedzkich myśliwców Gipen NG. Rafale ma jeszcze szanse w przetargach prowadzonych w ZEA, Indiach, Brazylii. Jest także oferowany Malezji. Wszędzie tam musi przeważnie konkurować z europejskim myśliwcem Eurofighter Typhoon lub maszynami z USA. Drugą przyczyną rynkowych niepowodzeń Rafale jest czasami niedostateczna siła francuskiej dyplomacji, zwłaszcza przy konkurowaniu z Amerykanami. Siła przekonywania polityków z USA jest w wielu krajach olbrzymia. Dobrym przykładem jest choćby Polska i przetarg sprzed kilku lat, żartobliwie i złośliwie nazywany „przetargiem na F-16”.