Ciężarówki jak bagaż na lotnisku

Do tej pory ciężarówki na przejściach granicznych prześwietlano promieniowaniem, które ukazywało czarno-biały obraz wnętrza. To rozwiązanie przejdzie wkrótce do historii. Pojawiła się możliwość uzyskiwania kolorowego obrazu wnętrza ciężarówki, podobnie jak przy kontroli bagażu osobistego pasażerów na lotniskach.

Fizykom pracującym nad urządzeniem do prześwietlania ciężarówek udało się zbudować unikatowy detektor, precyzyjnie mierzący zmienną energię akceleratorów. Do uzyskiwania kolorowego obrazu potrzebna jest analiza promieniowania o różnych energiach, przechodzącego przez tę samą ciężarówkę. Takie promieniowanie w odmienny sposób przenika poszczególne substancje. Po porównaniu odczytu z prześwietlenia wiązką o wysokiej i o niskiej energii można określić, przez co przeszło promieniowanie - czy był to metal, materiał organiczny, plastik, szkło itd. Komputer tworzy na tej podstawie kolorowy obraz zawartości ciężarówki.

Na pomysł ten wpadli polscy naukowcy z Instytutu Problemów Jądrowych w Świerku. Jak wyjaśnia dr Sławomir Wronka:

Jednym ze sposobów uzyskania tego efektu jest dwukrotny skan ciężarówki, po czym uzyskane obrazy należy na siebie nałożyć. Jest to technicznie wykonalne, ale dość kłopotliwe. Druga możliwość to bardzo szybka, cykliczna zmiana energii generowanego przez akcelerator promieniowania w trakcie jednego przejazdu i analiza przeprowadzana na bieżąco. Tematem zajęliśmy się dwa-trzy lata temu. W efekcie naszej pracy powstały dwa zgłoszenia patentowe oraz przede wszystkim działający akcelerator

Teraz nasi naukowcy zdobyli unijne fundusze i pracują nad kompletnym zestawem urządzeń, który pozwoli na prześwietlanie ciężarówek w kolorze, w tym również nad urządzeniem przenośnym. Prawo wymaga, żeby człowiekowi znajdującemu się w środku prześwietlanego obiektu promieniowanie emitowane przez akcelerator nie zaszkodziło. Konstruktorzy zadbali o to i celnicy korzystający z ich prześwietlarki nie muszą się obawiać o bezpieczeństwo np. nielegalnie podróżujących w samochodzie ludzi lub przewożonych zwierząt. Technologia została opatentowana. Instalacja mogłaby więc zrobić karierę w służbie celnej i straży granicznej.

Natomiast niewątpliwy sukces odniosło małe urządzenie, które powstało niejako "przy okazji", jako produkt uboczny prac nad wynalazkiem. Dotychczas nie było na rynku sprzętu, który potrafiłby zmierzyć energię akceleratora w bardzo szybki sposób. Urządzenie zostało skonstruowane i wykonane na potrzeby własne, aby móc ewidentnie sprawdzić, że akcelerator zmienia swoją energię trzysta razy na sekundę. Dopiero potencjalni klienci uświadomili fizykom, że ten detektor sam w sobie jest na rynku czymś wyjątkowym. Konstruktorzy natychmiast złożyli wniosek patentowy i rozpoczęli pracę nad prototypem urządzenia nadającego się do sprzedaży.

Źródło: inf. prasowa