Co tam się dzieje? Niezwykły wycinek lodu może rozwiązać tajemnicę
Naukowcy badają niezwykły 105‑metrowy rdzeń lodowy z czapy Kon‑Chukurbashi w Tadżykistanie. Próbka może pomóc wyjaśnić, dlaczego tamtejsze lodowce nie topnieją jak większość na świecie.
Lód sprzed tysięcy lat. 
W chłodni Instytutu Nauk o Niskich Temperaturach w Sapporo przechowywana jest wyjątkowa próbka lodu. Jest to jeden z dwóch kolumnowych rdzeni wywierconych na wysokości ok. 5,8 tys. m w górach Pamiru. Anomalia Pamir‑Karakorumest to wyjątkowe zjawisko w konteście ogólnoświatowego procesu topnienia lodowców. Jak podaje serwis Science Alert, materiał może pomóc naukowcom w ustaleniu, czemu w regionie utrzymuje się dodatni bilans masy lodu.
Drugi rdzeń trafił do podziemnego archiwum w Antarktyce, które prowadzi fundacja Ice Memory przy wsparciu Swiss Polar Institute. Zespół z Hokkaido analizuje gęstość, uziarnienie śniegu i układ warstw, by odtworzyć opady i temperatury. Badacze liczą, że zapis sięga nawet 10 tys. lat, materiał jest cenny mimo, że część lodu zaniknęła podczas ocieplenia ok. 6 tys. lat temu.
Według prof. Yoshinoriego Iizuki kluczowe mogą być zmiany w opadach i specyfika lokalnego klimatu. Część hipotez łączy zjawisko z obiegiem wilgoci w regionie, w tym z wykorzystaniem wód rolniczych w Pakistanie. Dopiero rdzenie lodowe pozwalają rzetelnie zweryfikować te mechanizmy.
TechNielogicznie [#1] - Czy misja Ignis była stratą pieniędzy?
- Gdybyśmy mogli poznać mechanizm stojący za wzrostem objętości lodu w tym miejscu, moglibyśmy zastosować to do wszystkich innych lodowców na świecie -powiedział prof. Yoshinori Iizuka z Uniwersytetu Hokkaido w rozmowe z Science Alert.
Analizy chemiczne uzupełniają obraz. Obecność jonów siarczanowych wskazuje dawne erupcje wulkaniczne, a badania izotopów wody pomagają odtworzyć temperatury. Razem tworzą precyzyjny zapis zmian klimatu sprzed setek i tysięcy lat.
- Rozumiejąc przyczyny ciągłego gromadzenia się śniegu od przeszłości do chwili obecnej, możemy wyjaśnić, co stanie się w przyszłości i dlaczego lód przyrósł - dodaje.
To dopiero początek. Plany są ambitne
Badania w Sapporo to tylko jeden z wielu elementów ambitnego planu. Zachowany w Antarktyce bliźniaczy rdzeń umożliwi kolejne projekty, np. poszukiwanie śladów górnictwa w historii regionu i ich wpływu na jakość powietrza oraz opady.
Skala problemu topnienia lodowców na świecie jest ogromna. Jak przypomina cytowane badanie z "Nature Climate Change", bez zahamowania ocieplenia w nadchodzących dekadach znikną tysiące lodowców rocznie. Anomalia Pamir‑Karakorum może więc dostarczyć wskazówek, jak chronić lodowce w innych częściach świata.
