Jeżowce z układem nerwowym przypominającym mózg

Najnowsze badania, przeprowadzone przez zespół naukowców ze Stazione Zoologica Anton Dohrn we Włoszech, ujawniły, że jeżowce mają znacznie bardziej skomplikowany układ nerwowy niż wcześniej sądzono. Jak podaje serwis Science Alert, ich neurony nie są jedynie rozproszone, lecz tworzą zintegrowany system funkcjonujący jak "mózg" w całym organizmie.

Analiza prowadzona przez biologa Periklisa Paganosa skupiała się na jeżowcach purpurowych (Paracentrotus lividus) podczas ich przeobrażania z larwy w dorosłego osobnika. Okazało się, że ten proces metamorfozy jest nawet bardziej radykalny niż przemiana motyla, a układ nerwowy jeżowców ulega znacznym przemianom genetycznym i organizacyjnym.

Jeżowce rozpoczynają życie z dwuboczną symetrią, która w dorosłości przechodzi w promienistą symetrię. Przemiana ta, podobna do występującej u rozgwiazd i meduz, wiąże się z powstaniem wielu typów komórek nerwowych oraz znaczącymi zmianami ich genetyki.

Najnowsze analizy komórek ujawniły, że ponad połowę z nich stanowią różne rodzaje neuronów. Wykazują one aktywność genów odpowiedzialnych za przekazywanie substancji takich jak dopamina, serotonina, GABA czy glutaminian. Świadczy to o wysokim poziomie złożoności tego układu nerwowego.

- Nasze wyniki pokazują, że zwierzęta pozbawione tradycyjnego centralnego układu nerwowego mogą wykształcić jego odpowiednik - podkreślił ewolucjonista Jack Ullrich-Lüter z Muzeum Historii Naturalnej w Berlinie.

Według badaczy, różnorodność neuronów i sposób ich działania wskazują, że jeżowce nie mają prostego układu nerwowego, lecz rozległą i wyspecjalizowaną sieć. Stanowi to odejście od dotychczasowego obrazu szkieletowców morskich jako zwierząt bez wyraźnego centrum nerwowego.