Pasożytnicza królowa przejmuje kontrolę nad kolonią mrówek

W świecie zwierząt samice czasem eliminują własne młode, jednak sytuacje, w których potomstwo zabija matkę, należą do absolutnych rzadkości. Najnowsze obserwacje japońskich naukowców pokazują jednak, że w koloniach mrówek może dojść do takiego zdarzenia, jeśli w gnieździe pojawi się pasożytnicza królowa. Jak podaje portal Science Alert, badacze uchwycili ten niecodzienny akt na nagraniach, dokumentując jak obecność intruzki potrafi całkowicie zaburzyć dynamikę kolonii.

Pasożytnicza królowa z gatunków Lasius orientalis albo L. umbratus przedostaje się do kolonii mrówek L. flavus lub L. japonicus. Wcześniej zdobywa zapach gniazda, by robotnice nie rozpoznały jej jako intruza. Dzięki temu pasożyt skutecznie infiltruje obcą społeczność.

Po dostaniu się do obcej kolonii pasożytnicza królowa atakuje miejscową władczynię. Wykorzystuje specjalny narząd, tak zwany acidopor, aby rozpylić strumienie cieczy – najprawdopodobniej kwasu mrówkowego. Ta substancja zmienia zapach prawowitej królowej, czyniąc ją rozpoznawalną jako wroginię przez własne robotnice.

- Pasożytnicze mrówki wykorzystują, jak sądzimy, tę zdolność rozpoznawania zapachów, spryskując kwasem mrówkowym, aby zamaskować normalny zapach królowej odrażającym. To powoduje, że córki, które zazwyczaj chroniły swoją królową matkę, atakują ją jak wroga - tłumaczy Keizo Takasuka z Uniwersytetu Kyushu . 

Po rozpyleniu kwasu mrówkowego pasożyt niezwłocznie oddala się od miejsca ataku. Obawia się, że charakterystyczny zapach mógłby spowodować, iż robotnice rozpoznają ją jako zagrożenie. Takasuka podkreśla: "Wie, że zapach kwasu mrówkowego jest bardzo niebezpieczny, ponieważ gdyby robotnice wyczuły ten zapach, natychmiast również by ją zaatakowały".

Eliminacja autochtonicznej królowej otwiera drogę dla pasożytniczej mrówki. Zajmuje ona miejsce zmarłej i zaczyna składać własne jaja. Mimo dramatycznych okoliczności robotnice przechodzą pod kontrolę nowej królowej i akceptują jej potomstwo, zmieniając całkowicie strukturę władzy w gnieździe.