Skuteczne chłodzenie. Nie pozwól, by upały dobiły Ciebie i Twój komputer!

W końcu nadeszło lato, wakacje, a wraz z nimi fala upałów. Zbyt wysokie temperatury to nic przyjemnego - męczymy się i my, i nasze laptopy, których przegrzanie może skutkować wieloma problemami. Jak sobie z tym radzić? Najlepiej zadbać zarówno o własny komfort, jak i odpowiednie chłodzenie komputera. Oto kilka sposobów, które pozwolą przetrwać upały.

Jaka temperatura pracy?

Chłodzenie laptopów bywa często bagatelizowane, jednak jest to problem, który może przełożyć się bezpośrednio na awaryjność i wydajność sprzętu. Jeśli wydajność naszego komputera zauważalnie spadła, słyszymy intensywną pracę układu chłodzenia, obudowa nagrzewa się do bardzo wysokiej temperatury, występują problemy z wyświetlanym obrazem lub niespodziewane restarty, to najwyższy czas sprawdzić, czy komputerowi nie jest za gorąco. W Sieci znajdziemy bez liku programów diagnostycznych, jak choćby Core Temp, HWiNFO czy SpeedFan.

Trudno przy tym zdefiniować dokładnie, ile to jest „za gorąco”, bo graniczne wartości są różne, a producenci wolą, nomen omen, dmuchać na zimne. W efekcie np. helpdesk AMD jako maksymalną bezpieczną temperaturę dla swoich procesorów podaje przedział 75-80 stopni Celsjusza, choć w specyfikacji znajdziemy zazwyczaj temperatury z przedziału 65-75 stopni. Nie jest to jednak reguła i tak np. stare, mobilne Semprony według producenta mogły znosić 95 stopni, a w specyfikacji Bulldozera FX-8120 widnieją zaledwie 62 stopnie (dane dla procesorów Intela można znaleźć na tej stronie).

Bezawaryjne działanie przy temperaturach znacznie wyższych od podanych przez producenta nie oznacza jednak, że laptop w roli piecyka to stan normalny i pożądany. Nawet jeśli bezpośrednio nie odczuwamy problemów, to wyższa temperatura przekłada się zarówno na żywotność podzespołów, jak i zużycie energii, a tym samym na czas pracy akumulatora.

Od czego zacząć?

Co może być przyczyną wysokiej temperatury? Jednym z problemów mogą być np. zasobożerne programy (często jest to szkodliwe oprogramowanie), działające bez naszej wiedzy w tle i wymuszające pracę sprzętu pod obciążeniem. Ten kłopot jest jednak zazwyczaj dość banalny i jego rozwiązanie sprowadza się do przeskanowania systemu programem antywirusowym.

Kolejnym krokiem powinno być sprawdzenie warunków pracy sprzętu. Jeśli laptop stoi w nasłonecznionym i słabo wentylowanym miejscu, to wyższe temperatury pracy czy nawet przegrzewanie się będą oczywistym następstwem.

Jedną z pierwszych czynności powinno być również sprawdzenie otworów wentylacyjnych, które muszą być odsłonięte, żeby zapewnić swobodną cyrkulację powietrza. Co istotne, z reguły w obudowie znajdują się co najmniej dwa zestawy otworów – oddzielnymi pobierane jest powietrze z otoczenia, a inne służą do wydmuchiwania ciepłego z wnętrza laptopa.

Łóżko nie jest najlepszym przyjacielem laptopa

Dlatego bardzo złym pomysłem jest korzystanie z laptopa np. w łóżku – postawienie sprzętu na kołdrze zapewnia skuteczną izolację termiczną i uszczelnia otwory wentylacyjne, więc wzrost temperatury jest gwarantowany. Dotyczy to również tych modeli, które w normalnych warunkach oddają część ciepła np. przez metalową obudowę.

Dobrym pomysłem jest wówczas zastosowanie np. specjalnego stolika. Jeden z modeli takiego gadżetu opisywaliśmy na łamach Gadżetomanii w artykule „Comfortable – stolik, który daje komfort [test]”.

Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na pewną ciekawostkę i niedopatrzenie projektantów Sony, którzy w modelu Vaio SB zaprojektowali obudowę tak, że otwarcie laptopa powodowało zasłonięcie otworów wentylacyjnych przez wychylony zawias.

Dmuchaj i smaruj, czyli podstawowy serwis układu chłodzenia

Sporym problemem może okazać się zapchanie układu chłodzenia. Laptop jest w praktyce filtrem pompującym przez siebie hektolitry powietrza wraz z unoszącym się w nim kurzem. Najprostszym rozwiązaniem jest przedmuchanie wnętrza urządzenia za pomocą sprężonego powietrza.

Warto przedtem poznać budowę laptopa, aby skierować strumień powietrza tak, by wydmuchiwał zgromadzony kurz, a nie wtłaczał go głębiej. Czyszczenie komputera z zewnątrz, choć wskazane, jest jednak tylko półśrodkiem. Lepsze rezultaty przyniesie samodzielne rozkręcenie sprzętu lub – gdy nie czujemy się na siłach – oddanie go do serwisu w celu wyczyszczenia.

Taka usługa kosztuje zazwyczaj kilkadziesiąt złotych. Dobrym pomysłem jest połączenie jej z wymianą pasty termoprzewodzącej na procesorze, co zapewni efektywniejsze odprowadzanie ciepła przez radiator. Zmiana na którąś z lepszych – np. Arctic Silver 5 – daje szansę na zmniejszenie temperatury nawet o około 5 stopni!

Broń ostateczna: podstawka chłodząca

Jeśli nasze dotychczasowe zabiegi nie przyniosły pożądanego skutku, konieczne może okazać sięgnięcie po broń ostateczną – podstawkę chłodzącą. W awaryjnych sytuacjach, gdy nie mamy takiej podstawki, a laptop nadmiernie się nagrzewa, pomocne może okazać się postawienie obudowy na niewielkich podkładkach i uniesienie jej w ten sposób nad blat biurka. W przypadku Della serii 35xx przyniosło to spadek temperatury o ok. 3 stopnie. Niby niewiele, ale liczy się każdy stopień, a koszt takiego rozwiązania jest zerowy.

To jednak tylko półśrodki. Najskuteczniejszym rozwiązaniem okazuje się zazwyczaj podstawka chłodząca. Wbrew pozorom podstawka podstawce nierówna i ostatnie, na co warto zwracać uwagę, kupując taki sprzęt, to jego wygląd czy dodatkowe funkcje. Po co nam podświetlenie i milion dodatkowych portów USB, jeśli laptop nadal się przegrzewa?

W dużym skrócie: powierzchnia, na której opiera się komputer, powinna być metalowa i perforowana, a dobrym pomysłem jest duży, wolnoobrotowy wentylator. Jeśli w podstawce zamontowane są mniejsze, kluczowa jest możliwość ich dowolnego rozmieszczenia. Szczegółowe informacje na temat wyboru optymalnego sprzętu znajdziecie w artykule „Podkładka chłodząca pod laptopa – w jaką warto zainwestować?”.

Gdy zadbaliśmy już o komputer, warto z równą pieczołowitością zatroszczyć się o siebie. Nie będzie nic odkrywczego w stwierdzeniu, że najprostszym i najskuteczniejszym rozwiązaniem w lecie będzie porządny wentylator albo – jeszcze lepiej – klimatyzacja, zarówno ta w formie stałej instalacji, jak i mniej skutecznych, ale również przydatnych przenośnych klimatyzatorów. To jednak rozwiązania oczywiste.

Co jednak robić w sytuacji, gdy nie możemy skorzystać z takich udogodnień? Wbrew pozorom wcale nie jesteśmy na przegranej pozycji – oto gadżety na lato, dzięki którym nawet największy upał może stać się bardziej znośny.

Opaska Neck Buddy

Koszt: ok. 20 zł