Najbardziej jadowita ryba świata. Jak działa jad szkaradnicy?

Szkaradnica dorasta do ok. 40 cm i mistrzowsko się kamufluje. Przypomina pękający kamień lub fragment koralowca, co utrudnia jej dostrzeżenie nawet doświadczonym nurkom.

Ryba zwykle ma barwy brązowe lub szare z żółtymi bądź pomarańczowymi plamami. Zdarzają się też odcienie fioletu i różu. Jaśniejsze kolory wzmacniają maskowanie, bo przypominają algi na skałach i martwych koralowcach.

Charakterystyczny, zadarty pysk i oczy uniesione ponad głowę ułatwiają czatowanie. Szkaradnice leżą na dnie, pod skałami lub półkami, potrafią też zakopać się w piasku, używając dużych płetw piersiowych.

Żywią się rybami i skorupiakami. Atakują błyskawicznie, co badacze rejestrują wyłącznie kamerami do bardzo szybkich ujęć. Zwykle pozostają nieruchome, czekając na nieświadomą ofiarę.

To jedna z nielicznych ryb, których jad może zabić człowieka. Trucizna znajduje się w 13 kolcach grzbietowych, a każdy kolec ma dwa woreczki jadowe. Kolce służą do obrony, nie do aktywnego ataku.

Kolce są wyjątkowo sztywne i ostre. Mogą przebić nawet podeszwy butów, dlatego kontakt bywa niezamierzony, np. przy nadepnięciu na rybę ukrytą w piasku.

Skutki użądlenia pojawiają się niemal natychmiast. To silny ból, wstrząs, mocne nudności i miejscowa martwica tkanek. Szybka reakcja jest kluczowa.

Pierwszy krok to zanurzenie rany w gorącej wodzie, do ok. 45 st. C lub tak gorącej, jak poszkodowany zniesie. Ciepło denaturuje białka jadu, co może ograniczyć jego działanie do czasu uzyskania pomocy medycznej.